بررسی تغییرات جوانه‌زنی بذر خردل وحشی (Sinapis arvensis) طی استراتیفیکاسیون سرد

نوع مقاله: علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

2 گروه زراعت دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

3 دانشگاه تهران

4 هیات علمی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

چکیده

به‌منظور بررسی تغییرات دمای کاردینال جوانه‌زنی بذر خردل وحشی طی رفع کمون، آزمایشی به‌صورت اسپلیت پلات در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار در آزمایشگاه تحقیقات بذر دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان در سال 1396 انجام شد. عامل اصلی، دماهای مختلف (5، 10، 15، 20، 25 و 30 درجه سانتی‌گراد) و عامل فرعی دوره‌های مختلف سرمادهی (0، 2، 4، 6 و 8 روز در دمای 5 درجه سانتی‌گراد) بود. برای توصیف واکنش سرعت جوانه‌زنی به دما، از تابع دندان مانند استفاده شد. برای دهک‌های مختلف جوانه‌زنی، دمای پایه از 9/2 تا 4/3 درجه سانتی‌گراد در بذرهای شاهد به 5/1 تا 8/1 درجه سانتی‌گراد در تیمار 4 روز سرمادهی کاهش یافت؛ دمای سقف در بذرهای شاهد، 25 درجه سانتی‌گراد بود و به 9/29 تا 9/32 درجه سانتی‌گراد مربوط به تیمار 6 روز سرمادهی افزایش یافت؛ با توجه به تغییرات دمای کاردینال، کمون فیزیولوژیک خردل وحشی از نوع غیر عمیق تیپ یک می‌باشد. بذرهای دارای کمون ابتدا در دماهای پایین بیشترین جوانه‌زنی داشته و با خروج از حالت کمون در دماهای بالا هم جوانه می‌زنند و دامنه دمایی جوانه‌زنی افزایش می‌یابد. پارامترهای تخمینی در این مطالعه می‌تواند در مدل‌های شبیه‌سازی بانک بذر و برای مطالعات بعدی در مورد بیولوژی و اکولوژی خردل وحشی مفید باشد.

کلیدواژه‌ها